Në një mbrëmje të ngrohtë pranverore në Trieste, arti shqiptar u shpalos në një dimension ndërkombëtar përmes ekspozitës “Fotografia Shqiptare, nga Kujtesa në Prezencë”, duke mbledhur 34 artistë nga Shqipëria, Kosova dhe Maqedonia e Veriut në një atmosferë të gjallë, ku ndërthureshin mikpritja, krenaria dhe një interes i jashtëzakonshëm nga publiku.
Salla e DoubleTree by Hilton Trieste ishte e mbushur me artdashës, profesionistë dhe kureshtarë, që lëviznin mes fotografive, ndaleshin, diskutonin dhe krijonin një lidhje të drejtpërdrejtë me imazhet. Arti nuk qëndronte i heshtur në mure, ai komunikonte, provokonte dhe afronte njerëzit.
E gjithë kjo ndodhte në kuadër të festivalit Le Vie delle Foto, ku paralelisht në qytet ishin të hapura rreth 50 ekspozita të tjera në hapësira alternative dhe bare të qendrës historike. Trieste u kthye kështu në një hartë të gjallë fotografie, ku çdo rrugë të çonte drejt një historie vizuale.
Në këtë kontekst, ekspozita shqiptare solli një përzgjedhje të ndjerë dhe të larmishme autorësh, duke bashkuar emra të njohur dhe zëra të rinj. Ajo krijoi një urë mes brezave dhe qasjeve të ndryshme, duke e bërë fotografinë një gjuhë të përbashkët që fliste drejtpërdrejt me publikun.
Një dimension i veçantë i kësaj ngjarjeje lidhej me historinë e fotografisë shqiptare dhe figurën e Pietro Marubi, i cili në rrugëtimin e tij drejt Shkodrës kishte kaluar pikërisht nga Trieste. Kjo e bënte edhe më domethënëse praninë e kësaj ekspozite në këtë qytet, si një rikthim simbolik në një pikë të hershme të historisë.
