Shërbimi patronazh në Maqedoninë e Veriut po përballet me mungesë të stafit, duke krijuar dallime të mëdha në qasjen e qytetarëve ndaj kujdesit shëndetësor parandalues.
Sipas të dhënave të Hartës Shëndetësore të Institutit të Shëndetit Publik, në vitin 2024 në vend ishin gjithsej 235 infermiere patronazhi, ndërsa një infermiere mbulonte mesatarisht 7.763 banorë.
Situata është veçanërisht shqetësuese në Tetovë, ku ishin të angazhuara vetëm pesë infermiere patronazhi. Kjo nënkupton se një infermiere mbulonte mesatarisht 33.479 banorë. Në Gjevgjeli, një infermiere mbulonte mbi 31 mijë banorë, ndërsa në Shkup, ku vepronin 58 infermiere, raporti ishte mbi 10.400 banorë për një infermiere.
Kryetarja e Shoqatës së Infermiereve, Mamive dhe Infermiereve Stomatologjike „Za nas“, Gordana Beshlievska, ka ngritur shqetësimin për mungesën e stafit, duke theksuar se ajo po ndikon drejtpërdrejt në qasjen e qytetarëve ndaj shërbimeve parandaluese.
Sipas saj, standardet parashohin që një infermiere patronazhi të mbulojë nga 3.000 deri në 5.000 banorë në zonat urbane dhe nga 2.000 deri në 4.000 në zonat rurale.
Shërbimi patronazh nuk përfshin vetëm vizitat te nënat dhe të porsalindurit. Infermieret kanë rol edhe në ndjekjen e zhvillimit të fëmijëve, këshillimin e prindërve, kujdesin ndaj të moshuarve dhe personave me sëmundje kronike, si dhe në identifikimin e hershëm të rreziqeve shëndetësore.
Të dhënat tregojnë gjithashtu një rënie të numrit të infermiereve patronazhi. Në vitin 2023 ishin regjistruar 258, ndërsa në vitin 2024 numri ka zbritur në 235, ose 23 infermiere më pak brenda një viti.
Ndërkohë, mesatarja e banorëve për një infermiere është rritur nga rreth 7.085 në vitin 2023 në mbi 7.760 në vitin 2024.
Beshlievska ka paralajmëruar edhe për moshën e stafit, pasi një pjesë e madhe e infermiereve janë nga 50 deri në 60 vjeç, ndërsa interesimi i infermiereve të reja për këtë shërbim mbetet i ulët.
Shoqata kërkon miratimin e një ligji të veçantë për profesionin e infermierisë, licencim, krijimin e një dhome profesionale dhe përcaktim më të qartë të kompetencave të infermiereve.
Sipas tyre, forcimi i shërbimit patronazh është i rëndësishëm për parandalimin dhe zbulimin në kohë të problemeve shëndetësore, para se qytetarët të kenë nevojë për trajtim spitalor.
