Një fotografi prekëse e një elefanteje që bart për orë të tëra trupin e një elefanti të porsalindur, të lindur të vdekur, ka fituar çmimin kryesor të konkursit ndërkombëtar “Wildlife Photographer of the Year 2026”, duke tërhequr vëmendjen te ndjeshmëria emocionale e këtyre kafshëve dhe kërcënimet me të cilat përballen.
Fotografia është realizuar nga fotografi Federico Veronesi në shtator të vitit 2025, gjatë një udhëtimi në shkretëtirën e Namibit, në Namibi. Teksa ndiqte një tufë elefantësh përgjatë shtratit të thatë të lumit Huab, ai vuri re një elefante që mbante trupin e vogël të një këlyshi me feçkën e saj, ndërsa këmbët e tij vareshin në ajër.
Veronesi e përshkroi momentin si intim dhe pothuajse shpirtëror. Fillimisht, ai mendoi se po dëshmonte dhimbjen e një nëne pas humbjes së të voglit të saj. Megjithatë, më vonë zbuloi se elefantja nuk ishte nëna e këlyshit.
Sipas Christin Winter, drejtoreshë e programeve të ruajtjes në organizatën jofitimprurëse Elephant Human Relations Aid (EHRA), elefantja 14-vjeçare kishte humbur këlyshin e saj dy vjet më parë dhe, që nga ajo kohë, ishte vërejtur duke bartur këlyshë të lindur të vdekur në katër raste të ndryshme. Kjo sjellje dokumentohet për herë të parë në këtë zonë të Namibisë.
Arsyet që qëndrojnë pas kësaj sjelljeje nuk janë ende të qarta. Studiuesit mendojnë se ajo mund të jetë një mënyrë për ta përballuar humbjen, një reagim i lidhur me përvojën e mëparshme ose një përpjekje për ta mbrojtur trupin e këlyshit nga grabitqarët.
Për Veronesin, ky zbulim e bën fotografinë edhe më domethënëse, pasi sjellja e elefantes mund të lidhet me humbjen që kishte përjetuar më parë. Ai shpreson që imazhet e tij të ndihmojnë publikun të kuptojë më mirë jetën emocionale të kafshëve dhe rëndësinë e mbrojtjes së secilit individ.
Ekspertët kanë vërejtur edhe sjellje të tjera te elefantët që mund të lidhen me pikëllimin. Ata janë parë duke iu afruar mbetjeve të elefantëve të tjerë, duke i prekur me feçkë dhe duke qëndruar pranë tyre për periudha të gjata. Joyce Poole, eksperte e njohur e elefantëve afrikanë dhe themeluese e organizatës Elephant Voices, i cilësoi fotografitë si thellësisht tronditëse, duke kujtuar një rast të ngjashëm që kishte vëzhguar në Kenia.
Përtej rëndësisë emocionale të kësaj fotografie, ajo sjell në vëmendje edhe gjendjen e vështirë të elefantëve të shkretëtirës në Namibi. Popullata e tyre ka shënuar rënie gjatë dy dekadave të fundit, si pasojë e thatësirave të zgjatura, mungesës së burimeve ujore dhe konflikteve me njerëzit. Elefantët shpesh dëmtojnë rezervuarët e ujit, tubacionet dhe pompat në ferma, duke shtuar tensionet me komunitetet lokale.
Shqetësim i veçantë mbetet mbijetesa e këlyshëve. Sipas Christin Winter, vetëm dy nga 16 këlyshë të lindur në periudhën 2014–2022 mbijetuan. Një nga hipotezat është se stresi kronik dhe kushtet e vështira mjedisore mund të ndikojnë në zhvillimin e tyre para lindjes, megjithëse shkaqet ende po hulumtohen.
Organizata EHRA, në bashkëpunim me studiuesen e elefantëve Daniella Chusyd nga Universiteti i Indianës, po analizon ndikimin e faktorëve mjedisorë dhe stresit kronik te kjo popullatë. Studimi përfshin analizimin e mostrave të jashtëqitjes për të vlerësuar praninë e ndotësve dhe nivelet hormonale, si dhe për të shqyrtuar faktorët gjenetikë që mund të ndikojnë në mbijetesën e këlyshëve.
Përmes fotografisë fituese, Veronesi synon të hapë një dritare drejt botës së brendshme të elefantëve dhe të nxisë një qasje që shkon përtej ruajtjes së specieve. Mesazhi i tij është se çdo elefant është një qenie që meriton të kuptohet dhe të mbrohet, jo vetëm për mbijetesën e popullatës, por edhe për mirëqenien e tij individuale./KultPlus.com
